Một trong những đợt nắng nóng gay gắt nhất 5 năm qua
Bắc Bộ và Trung Bộ đang bước vào cao điểm của đợt nắng nóng đặc biệt gay gắt với nền nhiệt phổ biến 37-39°C, nhiều nơi vượt 40°C. Đây là đợt nắng nóng thứ hai trong tháng 5/2026 nhưng được đánh giá là gay gắt và kéo dài nhất kể từ đầu mùa hè.
Theo ông Nguyễn Văn Hưởng, Trưởng phòng Dự báo Thời tiết, Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, điều đáng chú ý của đợt nóng lần này không nằm ở thời điểm xuất hiện mà ở cường độ và thời gian kéo dài của nền nhiệt cao trong ngày. Từ khoảng 8-9 giờ sáng đến tận 19 giờ tối, nhiều khu vực liên tục duy trì trạng thái oi bức, hầm hập khiến người dân cảm thấy ngột ngạt hơn bình thường.
Đặc biệt, khu vực miền Trung còn chịu tác động mạnh của hiệu ứng gió phơn (gió Lào), khiến không khí trở nên khô nóng và bức xạ nhiệt tăng mạnh. Theo đánh giá của cơ quan khí tượng, đây là một trong ba đợt nắng nóng gay gắt nhất từng ghi nhận trong tháng 5 kể từ năm 2021 đến nay.
Tại Bắc Bộ và Hà Nội, nắng nóng được dự báo kéo dài đến khoảng ngày 27/5 với nhiệt độ phổ biến 36-39°C, có nơi trên 39°C. Trong khi đó, khu vực từ Thanh Hóa đến Đà Nẵng và phía Đông tỉnh Quảng Ngãi tiếp tục là tâm điểm nắng nóng với mức nhiệt phổ biến 38-40°C, nhiều nơi trên 40°C.
Ông Hoàng Phúc Lâm, Phó Giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia cho biết, với xu thế kéo dài thêm vài ngày, nhiều nơi có thể ghi nhận mức nhiệt 41-42°C, nhất là vùng núi phía Tây từ Thanh Hóa đến Huế. Mức nhiệt này tương đương đợt nắng nóng khốc liệt đầu tháng 4/2026, cho thấy dù mới đầu mùa hè nhưng nền nhiệt đã ở ngưỡng rất cực đoan.
Theo các chuyên gia khí tượng, nguyên nhân chính gây ra đợt nóng hiện nay là do ảnh hưởng của vùng áp thấp nóng phía Tây kết hợp với hiệu ứng gió phơn và gió mùa Tây Nam. Hiện tượng El Niño mới bắt đầu hình thành nên chưa phải nguyên nhân trực tiếp, song được dự báo sẽ khiến mùa hè năm nay nóng hơn và xuất hiện nhiều đợt nắng nóng hơn so với năm 2025.
Vì sao nhiệt độ thực tế ngoài trời luôn cao hơn dự báo?
Trong những ngày qua, nhiều người dân cảm nhận nhiệt độ ngoài trời cao hơn đáng kể so với mức dự báo từ cơ quan khí tượng. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, số liệu dự báo vẫn hoàn toàn chính xác theo tiêu chuẩn chuyên ngành.
Ông Nguyễn Văn Hưởng cho biết, nhiệt độ trong các bản tin thời tiết là nhiệt độ không khí được đo trong điều kiện tiêu chuẩn, với nhiệt kế đặt trong lều khí tượng, cách mặt đất khoảng 2 mét, có mái che và thông thoáng tự nhiên.
Trong khi đó, nhiệt độ thực tế ngoài trời mà người dân cảm nhận chịu tác động của nhiều yếu tố môi trường khác nhau. Tại các đô thị, mặt đường nhựa, bê tông, mái tôn hay các bề mặt kim loại hấp thụ nhiệt mạnh, khiến nhiệt độ bề mặt có thể cao hơn nhiệt độ không khí từ vài độ đến cả chục độ C.
Ngoài yếu tố nhiệt độ, cảm giác oi bức còn đến từ việc nền nhiệt tăng mạnh ngay từ sáng sớm trong khi độ ẩm không khí vẫn còn cao. Khi mồ hôi khó bốc hơi, cơ thể dễ rơi vào trạng thái bí bách, mất nước và kiệt sức nhanh hơn.
Các chuyên gia cảnh báo nhóm dễ bị ảnh hưởng nhất trong các đợt nắng nóng kéo dài là người cao tuổi, trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai và người có bệnh nền như tim mạch, huyết áp, hô hấp hay tiểu đường. Bên cạnh đó, lực lượng lao động ngoài trời như công nhân xây dựng, nông dân, shipper, công nhân vệ sinh môi trường hay cảnh sát giao thông cũng đối mặt nguy cơ cao bị say nắng, sốc nhiệt.
Cơ quan khí tượng khuyến cáo, người dân hạn chế ra ngoài trong khung giờ từ 11h đến 16h, bổ sung nước thường xuyên ngay cả khi chưa cảm thấy khát, đồng thời tránh thay đổi nhiệt độ đột ngột giữa môi trường ngoài trời và phòng điều hòa.
Theo dự báo, từ tháng 6/2026, khi El Niño tác động rõ nét hơn, nền nhiệt trên phạm vi toàn quốc có thể cao hơn trung bình nhiều năm từ 0,5-1,5°C. Nắng nóng được dự báo xuất hiện nhiều hơn, gay gắt hơn, trong khi nguy cơ thiếu nước, hạn hán và xâm nhập mặn cũng tăng cao vào cuối năm 2026 và đầu năm 2027.
Thiên Trường
