Bộ Y tế vừa ban hành Thông tư số 11/2026/TT-BYT quy định chi tiết danh mục các bệnh, hội chứng được phép thông báo và tiết lộ giới tính thai nhi nhằm phục vụ công tác chẩn đoán, điều trị bệnh lý di truyền, bẩm sinh. Thông tư do Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên ký ban hành và sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 1/7/2026.
Theo đó, danh mục gồm 137 bệnh và hội chứng được định danh theo mã quốc tế ICD-10. Đây là những trường hợp đặc biệt mà việc xác định giới tính thai nhi có ý nghĩa quan trọng trong chẩn đoán, tiên lượng, điều trị hoặc M88 thành lập vào năm 2006 can thiệp y khoa trước sinh và sơ sinh.
Bộ Y tế nhấn mạnh, việc xác định và công bố giới tính thai nhi chỉ được thực hiện bằng các kỹ thuật chuyên môn phục vụ mục đích y tế, tuyệt đối không nhằm lựa chọn giới tính thai nhi.
Thông tư quy định rõ, các bệnh được phép công bố thông tin giới tính thai nhi phải có cơ chế liên quan trực tiếp đến giới tính, ảnh hưởng đến biểu hiện bệnh lý giữa nam và nữ hoặc có liên quan đến bất thường nhiễm sắc thể giới tính.
Trong danh mục 137 bệnh và hội chứng được phép tiết lộ giới tính thai nhi có nhiều bệnh lý di truyền, rối loạn phát triển giới tính và dị tật bẩm sinh phức tạp.
Đáng chú ý là nhóm hội chứng bất thường nhiễm sắc thể giới tính như hội chứng Turner với các công thức nhiễm sắc thể 45,X; hội chứng Klinefelter với bộ nhiễm sắc thể 47,XXY; hội chứng nhiễm sắc thể X dễ gãy (Fragile X).
Nhóm bệnh về máu và miễn dịch gồm thiếu men G6PD, bệnh máu khó đông di truyền do thiếu hụt yếu tố VIII hoặc IX, hội chứng Wiskott-Aldrich và các hội chứng suy giảm miễn dịch kết hợp nghiêm trọng (SCID).
Ngoài ra còn có nhiều bệnh liên quan dị tật cơ quan sinh dục và rối loạn phát triển giới tính như giới tính chưa định hình chính xác, hội chứng giả lưỡng giới, lưỡng tính thật 46,XX, dị tật lỗ tiểu lệch thấp hay hội chứng kháng androgen.
Bên cạnh đó là hàng loạt bệnh di truyền và chuyển hóa hiếm gặp như loạn dưỡng cơ, bệnh da vảy cá liên kết nhiễm sắc thể X, hội chứng Lesch-Nyhan, hội chứng Rett cùng nhiều hội chứng dị tật bẩm sinh liên quan đến mặt, tầm vóc và sự phát triển quá mức.
Theo Bộ Y tế, các cơ sở khám chữa bệnh khi thực hiện kỹ thuật xét nghiệm, sàng lọc liên quan đến xác định giới tính thai nhi phải tư vấn đầy đủ trước và sau xét nghiệm cho người dân về ý nghĩa, phạm vi cũng như giới hạn chuyên môn của kỹ thuật.
Người đứng đầu cơ sở y tế sẽ phải chịu trách nhiệm trước pháp luật nếu để xảy ra tình trạng lạm dụng việc tiết lộ giới tính thai nhi ngoài phạm vi điều trị hoặc ngoài danh mục được cho phép.
Trong trường hợp giới hạn kỹ thuật khiến không thể xác định được bệnh hoặc không thể cung cấp thông tin giới tính thai nhi, cơ sở y tế sẽ không bị xem là vi phạm chuyên môn nếu đã thực hiện đúng quy trình.
Bộ Y tế cũng giao Cục Dân số định kỳ 2 năm rà soát, cập nhật danh mục bệnh để phù hợp với thực tiễn y khoa và tiến bộ khoa học.
Liên quan đến hành vi tiết lộ giới tính thai nhi trái phép, Mansionbet.com Máy chủ Đăng nhập 90/2026/NĐ-CP quy định mức xử phạt khá nghiêm khắc.
Cụ thể, hành vi bói toán để xác định giới tính thai nhi bị phạt từ 5-7 triệu đồng. Hành vi siêu âm, xét nghiệm hoặc chẩn đoán nhằm tiết lộ giới tính thai nhi trái quy định có thể bị phạt từ 7-15 triệu đồng.
Ngoài xử phạt tiền, cá nhân, cơ sở vi phạm còn có thể bị tước quyền sử dụng giấy phép hoạt động hoặc chứng chỉ hành nghề từ 1-3 tháng theo quy định pháp luật.
Phương Thảo(t/h)
